Page 149 - Demo
P. 149


                                    Molotov-Ribentrop 1Rruga drejt Luft%u00ebs s%u00eb Dyt%u00eb Bot%u00ebrorePas ardhjes n%u00eb pushtet t%u00eb Musolinit n%u00eb Itali dhe t%u00eb Hitlerit n%u00eb Gjermani, p%u00ebrgatitjet p%u00ebr luft%u00eb filluan t%u00eb shfaqen hapur. Italia dhe sidomos Gjermania kishin koh%u00eb q%u00eb kritikonin kushtet e vendosura n%u00eb Konferenc%u00ebn e Paqes q%u00eb u mbajt n%u00eb Paris, n%u00eb vitin 1919. Ideologjia e tyre shtet%u00ebrore fashiste dhe naziste e vinte theksin te nacionalizmi i skajsh%u00ebm dhe zgjerimi territorial n%u00eb kurriz t%u00eb vendeve t%u00eb tjera. Italia synonte rikrijimin e Perandoris%u00eb Romake, nd%u00ebrsa Gjermania synonte krijimin e s%u00eb ashtuquajtur%u00ebs %u201chap%u00ebsira jetike e Gjermanis%u00eb%u201d, q%u00eb n%u00ebnkuptonte zgjerimin e territoreve gjermane n%u00eb Evrop%u00eb. K%u00ebto plane u zbatuan n%u00ebp%u00ebrmjet nj%u00eb politike t%u00eb jashtme agresive, e cila filloi n%u00eb vitet %u201930. Nd%u00ebrkoh%u00eb, larg Evrop%u00ebs, Japonia, shteti i fuqish%u00ebm n%u00eb Lindjen e Larg%u00ebt, n%u00eb vitin 1931 sulmoi ushtarakisht Man%u00e7urin%u00eb, q%u00eb i p%u00ebrkiste Kin%u00ebs, dhe u largua nga Lidhja e Kombeve. M%u00eb 1935, Italia fashiste i shpalli luft%u00eb Etiopis%u00eb dhe e pushtoi at%u00eb. N%u00eb n%u00ebntor t%u00eb vitit 1936, Gjermania dhe Italia n%u00ebnshkruan nj%u00eb aleanc%u00eb t%u00eb quajtur %u201cBoshti Rom%u00eb-Berlin%u201d. N%u00eb mars t%u00eb vitit 1938, Austria u pushtua nga trupat naziste. Pas organizimit t%u00eb nj%u00eb referendumi, n%u00ebn kontrollin e rrept%u00eb t%u00eb ushtris%u00eb gjermane, Austria u bashkua me Gjermanin%u00eb. Po n%u00eb vitin 1938, Gjermania i k%u00ebrkoi %u00c7ekosllovakis%u00eb krahin%u00ebn e Sudeteve, ku banonin gati 3,2 milion%u00eb gjerman%u00eb. Duke p%u00ebrdorur si shkas minoritetin gjerman, nazist%u00ebt k%u00ebrkuan krahin%u00ebn e Sudeteve. N%u00eb Konferenc%u00ebn e Mynihut, n%u00eb shtator 1938, kryeministri anglez Nevil %u00c7amberlen (Neville Chamberlain) dhe kryeministri francez Eduard Deladie u takuan me Hitlerin dhe Musolinin p%u00ebr t%u00eb trajtuar %u00e7%u00ebshtjen e Sudeteve. Ata u dor%u00ebzuan para k%u00ebrkesave t%u00eb Hitlerit, duke menduar se kishin shmangur konfliktin me Gjermanin%u00eb, ndon%u00ebse n%u00eb t%u00eb v%u00ebrtet%u00eb politika e l%u00ebshimeve vet%u00ebm u hapi rrug%u00ebn pushtimeve t%u00eb reja. Hitleri, i sigurt q%u00eb Franca dhe Anglia nuk do t%u2019i mbronin shtetet e vogla, pasi mori Sudetet, nj%u00eb vit m%u00eb von%u00eb pushtoi t%u00eb gjith%u00eb %u00c7ekosllovakin%u00eb. Franca dhe Anglia nuk reaguan p%u00ebrball%u00eb veprimeve t%u00eb Hitlerit, duke shpresuar gjithmon%u00eb se po t%u00eb b%u00ebnin l%u00ebshime, mund t%u00eb shmangnin konfliktin me Gjermanin%u00eb. M%u00eb 7 prill 1939, Italia pushtoi Shqip%u00ebrin%u00eb. N%u00eb gusht 1939, midis Gjermanis%u00eb dhe Bashkimit Sovjetik u n%u00ebnshkrua pakti sovjeto-gjerman i mossulmimit, i njohur si pakti MolotovRibentrop. N%u00eb k%u00ebt%u00eb pakt, t%u00eb dyja vendet angazhoheshin q%u00eb t%u00eb mos nd%u00ebrmerrnin akte agresive ndaj nj%u00ebri-tjetrit. Pasi siguroi kufirin e tij lindor nga ndonj%u00eb sulm i mundsh%u00ebm sovjetik, Hitleri ishte gati t%u00eb futej n%u00eb luft%u00eb.5.9 Lufta e Dyt%u00eb Bot%u00ebroreGjat%u00eb Luft%u00ebs II Bot%u00ebrore, kat%u00ebr n%u00eb pes%u00eb ushtar%u00eb gjerman%u00eb t%u00eb vrar%u00eb ishin viktima t%u00eb Frontit Lindor kund%u00ebr Bashkimit Sovjetik. Megjithat%u00eb, n%u00eb fillim Gjermania thuajse e fitoi luft%u00ebn kund%u00ebr BS-s%u00eb. N%u00eb fund t%u00eb vitit 1941, BS-ja d%u00ebrgoi nj%u00eb p%u00ebrfaq%u00ebsi p%u00ebr t%u00eb k%u00ebrkuar paqe me Gjermanin%u00eb. Stalini ishte i gatsh%u00ebm t%u2019i dor%u00ebzonte asaj Ukrain%u00ebn s%u00eb bashku me pjes%u00ebn d%u00ebrrmuese t%u00eb territorit t%u00eb pushtuar nga gjerman%u00ebt deri n%u00eb at%u00eb moment. Nga ana e tyre, gjerman%u00ebt besonin se Bashkimi Sovjetik ishte thuajse pran%u00eb kolapsit dhe nuk desh%u00ebn t%u00eb negociojn%u00eb kushtet e paqes. Fundi i luft%u00ebs dihet.Grimc%u00eb historike147
                                
   143   144   145   146   147   148   149   150   151   152   153